Vật liệu gồm
>> Bí quyết chưng tổ yến sào đạt chuẩn, mời bạn tham khảo: Cách chưng tổ yến với mật ong đúng cách
Tùy vào kết cấu nhà yến mà sử dụng các loại vật liệu khác nhau cho phù hợp. Tính chất vật liệu xây dựng có thể thay đổi khi tiếp xúc nhiệt (co giãn, hấp thụ, giữ nhiệt và ngược lại). Do đó, khi xây dựng nhà yến phải lựa chọn vật liệu phù hợp với mỗi vùng và địa điểm cụ thể. Các yếu tố xây dựng phải được xem xét thiết kế cụ thể như:– Kích thước phòng:
+ Phòng càng nhỏ bên trong càng nóng.
+ Phòng càng thấp bên trong nhiệt độ càng tăng.
+ Phòng rộng nhiệt độ bên trong mát hơn.
– Vật liệu vách:
+ Không dùng ván gỗ và tre do hấp nhiệt mạnh gây khó kiểm soát, kém bền và dễ xảy ra các trường hợp hỏa hoạn.
+ Vách bằng bê tông là tốt nhất, kể cả vách ngăn để kiểm soát nhiệt độ. Bê tông dày sẽ làm cho nhiệt độ bên trong tốt hơn, bê tông mỏng làm bên trong nóng hơn.
– Mái nhà: Mái nhà bằng ngói thì nhiệt độ bên trong mát hơn, mái bằng kim loại bên trong nóng hơn. Mái cần lợp cách âm, cách nhiệt tránh ánh nắng trực tiếp là tốt nhất.
Kiểm soát đường bay
>> Yến sào chưng với đường phèn như thế nào? Mời bạn tham khảo: Cách chưng tổ yến sào đường phèn đúng nhất
Vị trí nhà và vùng bay lượn của chim cũng cần phải được tính toán kỹ càng, phù hợp với mặt thay thế (đường bay lượn cục bộ của chim yến có thể thay đổi theo thời gian). Đường bay của chim yến cần tạo kết cấu theo dãy, hướng đến lỗ ra vào của chim yến để tạo điều kiện thuận lợi cho chim yến bay ra bay vào.
– Đường bay quan trọng nhất trong nhà nuôi chim yến là đường lượn vòng và lên xuống. Hai đường bay này ước tính khoảng cách 2m, vì vậy phòng phải có kích thước trên 2m. Đường lượn từ sân vào lỗ ra vào sau đó sẽ hướng chim bay cùng hướng. Ví dụ: đường lượn hướng từ bên trái khi vào phòng rồi sẽ hướng chim bay bên trái. Trường hợp đổi hướng qua bên phải khi vào phòng chim sẽ bay bên phải, trường hợp này cần phải có kích thước 4 x 4m.– Nhà yến có phòng suốt, diện tích 4 x 4m hoặc 4 x 5m chim yến sẽ dễ dàng bay đến khắp nơi trong nhà yến. Nhà nên có vách ngăn phòng giả hoặc phòng cố định.
– Với nhà yến thông tầng, lỗ thông tầng phải có kích thước 2 x 2m (nhà 300m vuông) hoặc lớn hơn nếu nhà yến có diện tích lớn đặt gần tường để chim yến đảo hướng. Khi đảo hướng, chim yến sẽ thuận lợi bay lên hoặc bay xuống. Khi có vách cản, chim yến không bay theo đường thẳng mà phát huy khả năng định vị tiếng động một cách hiệu quả hơn.
– Đặc biệt chú ý đến vị trị lỗ bay ra bay vào của nhà yến. Đối với kiểu nhà suốt (không có vách ngăn) lỗ ra vào được thiết kế gồm cả việc ra vào của chim giữa vùng bay lượn và phòng bên trong nhà. Các lỗ liên phòng và sàn phải được tính toán kỹ, chính xác cả về vị trí lẫn kích thước. Lộ trình bay của chim yến chính xác là cơ sở để thiết kế ra lỗ ra vào, nếu không phù hợp thì sẽ không thu hút được chim về tham quan, hoặc khiến đàn tăng chậm. Đối với chim yến non hay một số chim yến bay không giỏi sẽ không tìm được đường.
– Lỗ ra vào và các biến thể: gồm có 3 loại
+ Lỗ ra vào: Lỗ ra vào của chim trên thực tế có dạng vuông, nhưng tốt nhất là dạng hình chữ nhật nằm ngang vì nó phù hợp với độ sải cánh của chim yến khi bay vào. Độ sải cánh của chim yến từ 15 – 25cm. Độ dày của thân chim khoảng 3cm. Chim chỉ ra vào cách mép lỗ trên, dưới xà mặt ngang khoảng 10cm.
Đối với chim mới trưởng thành thì khoảng cách này xa hơn do chưa quen. Như vậy, với chiều cao lỗ ra vào là 20cm thì chim ra vào 1 con/lần, tương tự vậy, 30cm là 3 con/lần, 40cm là 5 con/lần. Với chiều ngang 20 – 30cm thì 1 con/lần, 45 – 50cm thì 3 con/lần, 55 – 60cm thì 4 con/lần.
+ Lỗ thu hút: Đây là loại lỗ đặc thù không phải để thu hút chim yến vào nhà nuôi chim yến nhiều hơn, mà là tạo điều kiện thuận lợi để chim yến bay ra bay vào. Đường bay này là đường bay thẳng, vì vậy lỗ phải ở vị trí thích hợp, nếu bị lệch sẽ là sự cản trở việc bay đi bay lại của chim yến.
+ Lỗ thông phòng: Nhằm giúp chim yến bay lên bay xuống qua các tầng. Vị trí của tổ đối với trần nhà và góc tường, khuynh hướng chim yến bay xung quanh các tường nhà và cách trần nhà là 50cm hoặc lớn hơn khi đổi vị trí bay lên hoặc bay xuống hoặc qua lỗ thông tầng. Lỗ thông phòng thì vị trí tốt nhất là cách trần 40cm. Cần khắc phục mâu thuẫn: rộng thì mát – lỗ bay lớn thì thuận lợi nhưng khó khắc phục tính sáng. Lỗ từng phòng cách trần 40 – 50cm, ngang 80 cm, cao từ 2.1 đế 2.6cm.
Tác động của con người để giảm bớt cường độ chiếu ánh sáng trong nhà yến
Lỗ ra vào, lỗ thông tầng, lỗ lấy không khí vào và thoát khí ra sẽ là những nơi làm ánh sáng tuồn vào các phòng chim yến làm tổ trong nhà yến, tùy theo kiểu cấu trúc nhà yến mà có cách điều chỉnh giảm bớt ánh sáng tuồn vào nhà yến. Với kiểu cấu trúc nhà yến vùng “khí hậu nhiệt đới xích đạo hải đảo” thông thường ở Indonesia, Malaysia mà Thái Lan và Việt Nam đang dùng từ trước đến này thì các chủ nhà yến đã có các cách bố trí như sau:
>> Mời bạn tham khảo thêm: Cách chưng tổ yến với hạt sen, táo đỏ vừa ngon vừa bổ
– Lổ thông tầng, bố trí thẳng một vị trí từ tầng trên chuồng cu xuống các tầng trong nhà yến, để ngăn ánh sáng nhà yến chiếu vào nhà yến qua lổ ra vào, trước các phòng chim làm tổ thường xây một bức tường ngăn ánh sáng hoặc che một tấm bạt nhựa hay prima và bố trí lỗ thông phòng cho chim bay vào, lỗ này chỉ cần cách trần nhà 40-50 cm, kích thước có thể thay đổi nhưng phải đảm bảo ánh sáng trong phòng đạt yêu cầu.
– Lỗ thông tầng bố trí lệch theo hình chử “ Chi ” (“ Z”) từ lỗ trên chuồng cu xuống các tầng trong nhà yến thì không cần xây hay che chắn các bức tường trước các lỗ thông tầng này.
– Lỗ lấy không khí vào và thoát khí ra cũng là nơi đưa ánh sáng nhà yến vào. Ở các lỗ lấy không khí vào giữa tường ngoài và tường trong nên bố trí nằm lệch nhau cách nhau 20-30 cm và cao hoặc thấp 15-20 cm hoặc làm những hộp “ Gen” lấy không khí để chặn nguồn ánh sáng chiếu lọt vào. Lưu ý các lỗ này cao hơn sàn nhà của mỗi tầng nhà yến là 30-40 cm, đặt cao quá sẽ làm sự dịch chuyển không khí trong nhà yến không đạt yêu cầu, không khí ở một số vùng bị nhốt lại và bị ô nhiễm có hàm lượng các khí độc cao.
– Lỗ thoát khí, ngoài việc quan trọng là lỗ phải xuyên thẳng từ tường trong ra tường ngoài, vị trí lỗ phải đúng vùng vị trí cần thoát khí là cách trần nhà 35-45 cm, mỗi lỗ cách nhau 70-90 cm (không cần nhiều) và dùng các co khuỷu V, ống PVC dài 30-40 cm hạn chế nguồn sáng chiếu vào. Có nhiều nhà yến làm hai hàng lỗ thoát khí nằm giữa chiều cao nhà yến, hàng này cách hàng kia 50-80 cm, cách làm này sẽ nhốt không khí ở một số vùng phía trên hang lỗ thoát khí lại. Không khí bị nhốt ở đây có hàm lượng các khí độc cao và đặc biệt ẫm độ cao, bình thường ở những vùng này rất ít chim trú ở và làm tổ, nếu có thì tổ bị sẩm màu không trắng ngà sạch được.
Những nhà yến này dể bị rủi ro nấm mốc xâm hại cao trong cả mùa mưa và mùa nắng, nên lưu ý dễ thường gặp hiện tượng “ nhiệt độ cao, ẫm độ cao”. Các lỗ lấy và thoát khí nên cần bịt lưới ngăn không cho côn trùng xâm nhập vào nhà yến. Chim sẽ thường lôi rơm vào các lỗ thoát khí để làm tổ sinh sản, ở những cộng rơm này thường có nhiều trứng và côn trùng sống bám vào, sau khi nở chúng chui vào nhà yến.
Cách hạn chế ánh sáng chiếu vào nhà yến cũng theo cách bố trí lệch như kiểu cấu trúc nhà yến vùng “khí hậu nhiệt đới xích đạo hải đảo” nhưng có tính kỹ thuật-khoa học hơn. Các nhà yến kiểu trúc này có kích thước lớn 10m x 20-25 m, xây 2 tường, cách nhau 60-70 cm, bố trí cầu thang trong khoảng hở này, dùng những lam gió có khe hở nhỏ và gạch thẻ 2 lổ có đường kính nhỏ 5-6 mm để nhận không khí từ ngoài vào nhà yến và từ trong nhà yến ra ngoài.
Các khe hở của lam gió và lỗ của gạch thẻ nhỏ chỉ lấy gió mà côn trùng không xâm nhập được, ánh sáng tuồn tràn vào qua tường ngoài đã giảm 30-40% và sau khi qua khoảng không khí cách nhiệt giữa 2 bức tường 60-70 cm ánh sang sẽ giảm đi nhiều trước khi chiếu xuyên qua các lổ nhỏ của những viên gạch thẻ ghép lại.
>> Mời bạn tham khảo thêm bài viết: Cách chưng yến với nồi điện an toàn nhất
Những tác động không đúng trong nhà yến
– Một cách làm tối tối đa phòng chim làm tổ với lập luận càng tối nhiều chừng nào thì yến sào sẽ trắng tốt hơn, điều này sai, độ trắng của yến sào tùy thuộc nhiều vào độ ẩm và vệ sinh trong nhà yến.
– Nhiều nhà yến xây tường chặn ánh sáng nhà yến sát ngay lỗ ra vào, chỉ cách lỗ ra vào 1 – 1,2 m, buộc chim yến vừa bay qua lỗ ra-vào, phải dừng lại quay đầu trở ra, không vào sâu trong nhà yến để thăm dò được thì làm sao chim yến có thể quyết định trú ở lại nhà yến hay không? Trong trường hợp này, nếu xây tường ngăn từ lỗ ra vào đến phòng chim làm tổ với khoảng cách 1,2 – 1,5 m mà bố trí lỗ thông phòng lệch chéo với lỗ ra vào dưới 20 thì còn có thể cứu được, chim yến bay vào, đường bay ít bị cản trở, chim yến vẫn có thể chấp nhận trú ở lại nếu các điều kiện môi trường, âm thanh, mùi … đạt yêu cầu của chim nhưng số lượng rất ít so với những nhà yến khác trong khu vực.
Những phá cách ánh sáng nhà yến không ảnh hưởng đến sinh hoạt của chim yến trong nhà yến
>> Yến sào chưng với hạt sen như thế nào? Mời bạn tham khảo thêm: Cách chưng yến sào với hạt sen ngon nhất
Trong thực tế, có một số nhà nuôi yến rơi vào hoạt động trong tình trạng có ánh sáng trên 2 lux dưới 50 lux mà chim yến vẫn trú ở và phát triển tăng đàn rất tốt, có năm tăng 100%. Trước khi quyết định chấp nhận để ánh sáng sang nhà yến, chủ nhà yến đã phải nhiều lần cho tắt ánh sáng nhưng khi tắt ánh sang chim bay tán loạn, bay thoát ra nhà yến và chỉ về sinh hoạt bình thường khi ánh sáng có trở lại, dù là ban đêm . Ở Thái Lan, theo Mr.Ramed Wongphan, Giám Đốc Swiftlet Research Center, đã có vài nhà yến hoạt động tốt, nhiều chim, nhiều tổ ở tình trạng ánh sáng trong nhà yến trên 2 lux. Ở Việt Nam, tại Rạch Gía cũng có 2 nhà yến rơi vào tình trạng này hoạt động tốt chim trú ở đầy, yến sào thu hoạch năm sau luôn tăng hơn năm trước.Chim yến đang trú ở và làm tổ bình thường trong nhà yến, nếu vì lý do gì mà độ tối trong nhà yến tới “0 lux” là chỉ trong thời gian ngắn chim yến sẽ di chuyển rời bỏ những vùng tối này tìm đến sống ở các vùng có ánh sáng nhiều hơn để trú ở, chúng có thể bỏ tổ và bỏ con, ngược lại chim vẩn ở và tiếp tục làm tổ chăm sóc chim non nếu ánh sáng nhà yến đột ngột tăng lên trên 2 lux.
Anh sáng nhà yến 0,2 lux đến 2 lux sẽ có tác động tốt đến hoạt động sinh lý và sinh thái của chim yến và nếu môi trường, mùi sinh cảnh, âm thanh đạt sẽ là những yếu tố tổng hợp để nhà yến thành công nếu nhà yến này nằm trong vùng hoạt động của chim yến.



Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét